تبلیغات
جنگل،زیباترین جلوه طبیعت (حفظ و نگهداری آن وظیفه همگانی است) - مطالب ابر مدیریت منابع طبیعی
جنگل،زیباترین جلوه طبیعت (حفظ و نگهداری آن وظیفه همگانی است)
بیا تا گل برافشانیم و........ فلک را سقف بشکافیم و طرحی نو دراندازیم
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ :علی امیدی
مطالب اخیر
نویسندگان

کارکرد(Function) یعنی کاری که یک محصول،کالا،خدمت و یا یک سیستم یا شخص حقیقی یا حقوقی انجام می دهد تا از دید مشتری مورد پذیرش واقع گردد. معمولا هدف از عملکرد هرچیزی، کارکرد آن چیز نام برده می شود. انواع کارکردها عبارتند از کارکردهای اصلی،ثانویه و غیر ضرور.

عملکرد(Performance) یعنی سطح معینی از کارکرد که عملا دیده می شود یا وجود دارد. بعبارت دیگر وضعیت فعلی یک سیستم،کالا،محصول یک واحد تولیدی،خدمت یا شخصیت حقیقی و حقوقی که کاری انجام می دهد.

با بیان ساده دو واژه فوق می توان آنها را در مدیریت منابع طبیعی بکار گرفت.

عملکردهای اصلی مدیریت منابع طبیعی که در راستای وظایف سازمان جنگلها،مراتع و آبخیزداری کشور (حفاظت،حمایت،احیاء،اصلاح و بهره برداری اصولی) تعریف می شوند عبارتند از:

جنگلکاری،حفاظت فیزیکی و فنی،طراحی و اجرای طرح های جنگلداری،مرتعداری و آبخیزداری، بهره برداری در طرح های جنگلداری، ساماندهی و خروج دام از جنگل، جاده سازی جنگل،پارکهای جنگلی، تشخیص و شناسایی و اخذ سند مالکیت اراضی ملی،رفع تصرف و خلع ید اراضی ملی و سایر فعالیت ها که در ادرات کل منابع طبیعی و آبخیزداری استانها توسط معاونت های فنی، حفاظت و امور اراضی،برنامه ریزی و پشتیبانی،آبخیزداری و فرماندهی یگان حفاظت منابع طبیعی،ادارات و واحدهای تابعه با محوریت مدیریت عالیه دستگاه در عرصه های منابع طبیعی اجرا می شوند.

عملکرد کاری است که نیروی انسانی دستگاه بصورت امانی یا پیمانی انجام می شود و ممکن است مردم از جزئیات آن بی اطلاع باشند. اما مردم به کارکرد امور مختلف و مرتبط با دستگاه مدیریت منابع طبیعی توجه خاص داشته و انتظارات زیادی از مدیریت دارند.

کارکردهای مدیریت منابع طبیعی در هریک از عملکردهای فوق الذکر با نواقصی همراه است.بخاطر همین است که مردم از نحوه مدیریت منابع طبیعی ناراضی و دلگیر هستند.چنانچه با تکنیک مهندسی ارزش بخواهیم هریک از عملکردهای مذکور را اصلاح نماییم علاوه بر اصلاح عملکرد و بهبود کیفیت، هزینه انجام عملیات را کاهش داده و در راستای اقتصاد مقاومتی حرکت نماییم. در نهایت برآیند عملکرد ما به بهبود ارزش که هدف اصلی مهندسی ارزش است منجر خواهد شد.

مهندسی ارزش در صدد حذف کارکردهای غیرضرور می باشد. متاسفانه وضعیت موجود از کارکردهای غیرضرور اشباع شده و جای یک سری کارکردهای اصلی نیز خالی است......

در آینده نزدیک، راهکارها را در مجموعه کاربردی منتشر می نمایم. 



نوع مطلب : یادداشت ها و تحلیل های شخصی، 
برچسب ها : مهندسی ارزش، کارکرد، عملکرد، مدیریت منابع طبیعی، اراضی ملی، حفاظت،
لینک های مرتبط :
          
چهارشنبه 22 مهر 1394

نقدهایی که نسبت به تشکیل صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی وارد هستند بشرح ذیل قابل جمع بندی است:

الف-سرمایه اولیه صندوق از دو بخش تامین می گردد:

1-بخش دولتی ، که ممکن است فرایند تامین اعتبار(یا از طریق تزریق مستقیم وجوه نقدی و یا از طریق فروش اموال غیرمنقول)، مدت زمان نسبتا طولانی را سپری نماید و چه بسا عدم تامین آن در زمانی که بهره برداران صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی به امید بهره مند شدن از کمک های وعده داده شده، از طرح مذکور استقبال نمایند ولی، کمک های مالی دولت، بموقع تامین نگردد. در نتیجه به یک باره از طرح موصوف دلسرد شده و حمایت واقعی از توسعه منابع طبیعی شکل نمی گیرد.

2-بخش غیر دولتی، که در صورت تامین اعتبار از طریق خرید سهام ارزان توسط اکثریت اعضاء ، بمانند گذشته، هیچ تضمینی به ارائه خدمات مالی به تمامی اعضاء جهت مشارکت همگانی برای توسعه منابع طبیعی وجود ندارد.ولی اگر تمرکز خرید سهام توسط سرمایه گذاران توسعه منابع طبیعی صورت بگیرد، هم امکان اجرای طرح یا پروژه خاص وجود دارد و هم امکان پشتیبانی مالی از پروژه های اجرایی در راستای توسعه منابع طبیعی وجود دارد.البته می توان بین شقوق مذکور با فراهم نمودن زمینه های جلب مشارکت،آموزش و ترویج،نظارت و هدایت بخش دولتی،طراحی برنامع جامع آمایشی و طرح جامع حوزه آبخیز، تاحدود زیادی تعداد بیشتری از بهره برداران بالقوه توسعه منابع طبیعی را زیر چتر حمایتی صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی جمع نمود. لذا می توان مشکل عمده این مبحث را، در راغب نمودن سرمایه گذاران کوچک و بزرگ در سرمایه گذاری مالی اولیه (خرید سهام بیشتر) و تامین اعتبار بخش غیر دولتی صندوق ذکر نمود.

النهایه اینکه، آیا اعتبار اولیه صندوق در یک مقطع(پروسه) زمانی، قابل تامین خواهد بود که بتوان آن را به مردم(جامعه هدف صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی)، وعده داده و بعد از تشکیل صنوق،بلافاصله حمایت عملی صندوق از اعضاء ، یعنی پرداخت مستمر تسهیلات شکل بگیرد.

 اگر این مهم تحقق یابد اعتماد مردم به صندوق بیشتر شده و مطمئنا با استقبال بیشتر بهره برداران،خصوصا بهره برداران بالقوه، توسعه تدریجی منابع طبیعی اتفاق خواهد افتاد.

ب-سابقه تشکیل تشکل های مشارکت پذیر مردمی (نظیر شرکت های تعاونی جنگل نشین در در دهه60 با هدف اجرای طرح های جنگلداری در شمال تشکیل گردید) نشان می دهد که متاسفانه اولا حمایت های بموقع از چنین تشکل هایی بصورت مستمر و یکنواخت و با برنامه مدون معمول نگردید.ثانیا منبع تامین اعتبار و حتی محل اجرای طرح،به کلی وابسته به سرمایه موجود منابع طبیعی بوده و با اجرای یک دوره طرح جنگلداری مشخص گردید که جنگل،توانایی تامین خوراک مورد نظر برای تامین سرمایه مالی مورد نیاز اعضاء را ندارد. از طرفی دیگر عدم ایجاد فضای مشارکتی،عدم فرهنگ سازی در مدیریت مشارکتی منابع طبیعی و عدم توجه به تمامی توانمندیهای قابل بهره برداری و عضو گیری غلط از اعضاء غیر مرتبط، باعث گردید که علیرغم افزایش برداشت موجودی سرپا، بیشتر منابع به سمت اعطای کمک های مالی بی هدف به اعضاء تعاونی سوق داده شده و عملا پروژه های احیائی و حفاظتی بدون اعتبار مانده یا با اعتبارات اندک اجرا شده و در نتیجه نتایج ضعیفی را به بار بیاورند.

اذا با این تجربه تلخ، امید چندانی به توانمند سازی جوامع بومی محلی و جلب مشارکت عمومی برای توسعه منابع طبیعی وجود ندارد و در ابتدای تشکیل صندوق، اکثر مردم به فکر کمک های مالی رایگان خواهند بود و بهمین علت در بدو امر احتمال می رود که استقبال خوبی از تشکیل صندوق نمایند ولی بعدا نسبت به اجرای سیاست های اجرایی صندوق بی تفاوت باشند.

از اینرو می بایست ساز و کار های لازم با هدف جذب اعضاء صندوق برای نتیجه گرفتن از اجرای طرح ها و پروژه ها را در قالب طرح جامع مدون برای هر حوزه آبخیز اندیشید.



ادامه مطلب


نوع مطلب : یادداشت ها و تحلیل های شخصی، 
برچسب ها : صندوق حمایت از توسعه منابع طبیعی، توسعه، اراضی ملی، جوامع بومی محلی، مدیریت منابع طبیعی، مشارکت مردمی،
لینک های مرتبط :
          
شنبه 26 اردیبهشت 1394

چندی است که :

1-    شعار جلب مشارکت مردم در مدیریت منابع طبیعی عرصه های جنگلی و مرتعی، دوباره بر سر زبانها جاری شده است. و به این اعتقاد داریم که جوامع بومی محلی، بهتر می توانند جنگلها و مراتع اطراف خود را با رفع نیازهای خود اداره نمایند و نباید آنها را در طرح های جنگلداری،مرتعداری و آبخیزداری و ... نادیده گرفت.

2-    برای دستیابی به مدیریت بهینه منابع طبیعی می بایست به مدیریت جامع حوزه های آبخبز معتقد بود.

میدانیم که در گذشته(از دهه60 به بعد)  با هدف جلب مشارکت آبخیزنشینان،طرح های جنگلداری شمال را به تعاونی های جنگل نشین واگذار نمودیم ولی عملا با نادیده گرفتن همه جوانب ، این ایده با مشکلات و خطاهای زیادی همراه گردید. امروز اگر بخواهیم به هدف مطلوب برسیم باید از تجربیات دیروز درس بگیریم و اشتباهات را تکرار نکنیم.

مهمترین دستاوردهای حاصل از سه دهه جلب مشارکت مردم در جنگلهای استان گیلان عبارتند از:

1-    وابسته کردن بیش از حد مردم به تولید و درآمد طرح های جنگلداری،نهایتا  باعث تخریب جنگل خواهد شد.

2-    بعضی از حوزه ها  یا زیر حوزه ها مستعد جلب مشارکت مردم نیست مانند مناطقی که دارای گونه های منحصر بفرد بوده و یا جنگلی که باید در شرایط ایزوله خاص قرار بگیرند.

3-    جلب مشارکت مردم می بایست در دستورالعمل طرح های جنگلداری تعریف شود . در حالیکه در گذشته برای همه نوع طرح های جنگلداری فقط از یک دستورالعمل استفاده گردید.

4-    طرح های جنگلداری شمال در سه دهه گذشته تقریبا به شکل تک محصولی طراحی و اجرا گردید و با توجه به سیاست برداشت سنگین و نیمه سنگین آن موقع ، مشکلات احیاء و حفاظت جنگل بعضا مضاعف گردید.

5-    برای انجام تغییرات بنیادینی چون جلب مشارکت مردم می بایست از آموزش و ترویج به شکل گسترده ،کاربردی و حرفه ای بهره برد در حالیکه در آن زمانها ،جوامع بومی محلی چیزهای زیادی از ما فرا نگرفتند و ما تا حال حاضر نیز به علوم تخصصی نظیر تسیل گری در ارتباط با جوامع بومی محلی مجهز  و مسلط نیستیم.

6-     در انجام هر فرایندی باید مصمم و با قاطعیت و با هماهنگی کامل، امور اجرایی را به پیش برد خصوصا در همکاری با مردم که دارای لحن چندآهنگی هستند این مسئله از اهمیت بیشتری برخوردار است. متاسفانه در اجرای طرح های جنگلداری بوسیله تعاونی های جنگل نشین از چتر حمایتی( که قاعدتا می بایست توسط دستگاه های دولتی برقرار می شد) بهره مند نبودیم و در نیمه راه نیز عزم جدی خود را از دست دادیم. بخاطر همین با گذشت زمان بیشتر این تشکل ها نابود شدند یا ماهیت تعاونی عمومی و مردمی خود را از دست دادند.

7-    می دانیم که معیشت وابسته به جنگل یعنی دامداری سنتی مخرب جنگل است. متاسفانه در گذشته با تغییر معیشت آبخیزنشینان،بدون حذف آنها ناموفق بوده ایم. شاید طرح ساماندهی که تا کنون در جنگل های شمال اجرا شده است در نقاطی با حذف دام، موفق بوده(از نگاه جنگلبان)، اما از نگاه مردم بومی باعث ریشه کن شدن خواستگاه و مامن آباء و اجدادی جوامع بومی و محلی شده است و حتی آنهایی که در نتیجه کوچ از داخل جنگلها به موقعیت بهتر در محل سکونت جدید خود دست یافته اند از این وضعیت ناراضی هستند.

8-    در طراحی و اجرای اصول فنی طرح های جنگلداری می بایست به نحوی دقیق،سنجیده و حسب شده کار کنیم تا جوامع بومی محلی به ما اعتماد کنند. و در جاهایی باید از آنها بیشتر بدانیم!



ادامه مطلب


نوع مطلب : یادداشت ها و تحلیل های شخصی، 
برچسب ها : مشارکت مردم، مدیریت منابع طبیعی، مدیریت جامع حوزه آبخیز، استقراء، قیاس، جوامع بومی محلی،
لینک های مرتبط :
          
شنبه 12 اردیبهشت 1394

معیارهای حفظ منابع طبیعی یعنی اصولی که در نتیجه عملکرد سازمانی ظاهر شده و شالوده و ایدئولوژی حفاظت سازمان جنگلها را تشکیل میدهند:

1-      اجرای قوانین و مقررات

2-      برنامه ریزی صحیح و اصولی از خرد به کلان یا برعکس در جهت حفاظت از منابع طبیعی ، بعبارتی دیگر همه برنامه ها در خدمت حفاظت بوده و به آن منتج می شوند.

3-      اجرای اصول فنی بوسیله عوامل اجرایی(دولتی وغیردولتی)

4-      حفاظت فنی و بیولوژیک

5-      حفاظت فیزیکی

6-      جلوگیری و پیشگیری از کاهش سطح اراضی ملی

7-      حفظ پوشش طبیعی جنگلها و مراتع و ایجاد تاثیرات مثبت در جهت ارتقاء پوشش طبیعی

8-      بهره گیری از تجارب تلخ و شیرین بجای آزمون و خطا

9-      افزایش بهره وری ،توجه به نتیجه گرایی در عملکرد و کاهش هزینه ها با افزایش بازدهی

10-  اجرای تمامی پروژهای قابل اجرا در نقطه نقطه از اراضی منابع طبیعی

11-  افزایش مشارکت حداکثری درتعامل با مردم و دستگاههای حاکمیتی وخدمات رسان

12-  ارتقاء عملکرد دستگاه قضایی در برخورد با متخلفین منابع طبیعی ،قاطعیت و سرعت دادن به رسیگی به پرونده های منابع طبیعی و صدور آرا متقن و صریح و قاطع

13-  عملکرد مناسب و با کیفیت در بخشهای مختلف سازمان جنگلها از بالا تا پایین در بخشهای طراحی و نظارت صحیح تهیه طرحهای جنگلداری،مرتعداری و آبخیزداری،اجرای درست و بموقع،همرا با نظارت بر اجرای طرحهای مختلف مدیریت منابع طبیعی از جمله طرح های جنگلداری،جاده سازی و مرمت و نگهداری جاده های جنگلی،جنگلکاری واحیاء جنگلها،مراقبت از نهالکاریها و پرورش توده های جوان،نشانه گذاری صحیح در برداشت درختان جنگلی وبکار گیری فنون جنگل شناسی در جهت حفاظت و افزایش تولید بیولوژیک و فنی،بهره برداری اصولی از منابع تولید،زمینه سازی اجرای طرحهای بهره برداری با حل مشکلات اقتصادی و اجتماعی در جنگلهای تولیدی و حتی غیرتولیدی،مدیریت توانمندیهای صنعت اکوتوریسم در جنگلهاو مراتع،حفاظت از گونه های در معرض خطر،حفاظت گونه های اندمیک(منحصربفرد)،ممیزی اراضی از تشخیص تا اخذ سند اراضی ملی .و تعیین تکلیف اختلافات مردم با اراضی ملی،استقرار کمربندهای حفاظتی بمنظور جلوگیری از زمین خواری و تصرف اراضی ملی،مدیریت صحیح در حمایت از گونه های گیاهی و جانوری ،برخورد با آفات و بیماریها،حضور مستمر در عرصه با گشت و مراقبت های حفاظتی،برخورد با عوامل قاچاق چوب،زمین خواران و سایرمتخلفین،پیشگیری و اطفاء بموقع حریق در محیطهای طبیعی و...

حفاظت فیزیکی

بوسیله:

قرقبانان مجری طرح جنگلداری

جنگلبانان واحد منابع طبیعی

گشت های منظم و غیرمنظم یگان حفاظت

 

حفاظت فنی یا بیولوژیک

طراحی صحیح طرح جنگلداری

 

نشانه گذاری صحیح

 

بهره برداری اصولی توسط مجری طرح

 

نظارت صحیح بر فرآیند قطع و بهره برداری

 

اجرای صحیح تمهیدات احیایی و حفاظتی

 

نظارت صحیح بر اجرای طرح جنگلداری





نوع مطلب : یادداشت ها و تحلیل های شخصی، 
برچسب ها : منابع طبیعی، حفاظت، مدیریت منابع طبیعی، طرح های جنگلداری، معیار، شاخصها، ضوابط،
لینک های مرتبط :
          
چهارشنبه 11 تیر 1393





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی